Migrena

MigrenaOceń:
(1.00/5 z 2 ocen)
dr n. med. Dorota Włoch-Kopeć
Klinika Neurologii
Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum w Krakowie
Migrena

Co to jest migrena i jakie są jej przyczyny?

Migrena jest zaliczana do tzw. pierwotnych bólów głowy, czyli takich, które nie są wynikiem innych towarzyszących chorób. Migrena charakteryzuje się napadowym występowaniem bólów głowy, którym czasem towarzyszą dodatkowe objawy neurologiczne. Teorii dotyczących powstawania i rozprzestrzeniania się migrenowych bólów głowy jest wiele i żadna nie jest ostateczna i wyjaśniająca wszystkie wątpliwości.

Jak często występuje migrena?

Częstość występowania migreny w populacji polskiej jest oceniana na około 8%, z czego 75% stanowią kobiety, a 25% mężczyźni. Migrena może pojawić się w każdym wieku (także u dzieci i osób starszych) jednak u prawie 90% chorych pierwszy napad bólu występuje przed 40. rokiem życia. Faktyczna częstość występowania migreny w Polsce może być jeszcze wyższa, ponieważ część chorych nie zgłasza się z tego powodu do lekarza.

Jak się objawia migrena?

Migrena objawia się nawracającymi, silnymi bólami głowy. Z reguły ból obejmuje jedną stronę głowy, jest pulsujący i nasila się przy nawet niewielkiej aktywności fizycznej. Bólowi mogą towarzyszyć nudności, czasem wymioty oraz nadwrażliwość na światło, dźwięki lub zapachy. Czasem ból migrenowy jest bezpośrednio poprzedzony różnymi objawami neurologicznymi, które nazywane są aurą migrenową. Objawy te są całkowicie odwracalne i z reguły ustępują tuż przed pojawieniem się bólu głowy lub na początku jego trwania. Do objawów aury zaliczane są: zaburzenia widzenia najczęściej o charakterze migających plam lub linii (rzadziej występuje zamazanie lub deformacja obrazu), drętwienie twarzy lub kończyn, zawroty głowy oraz zaburzenia mowy. Rzadko w przebiegu aury migrenowej pochodzi do przejściowego, całkowicie odwracalnego osłabienia jednej połowy ciała.

Ból głowy, migrenaRyc.Typowa lokalizacja bólu głowy w migrenie

Z reguły objawy aury trwają od kilku do kilkunastu minut, w większości przypadków ustępują po 60 minutach, w wyjątkowych przypadkach trwają do 24 godzin.

Napad migreny rozwija się dość szybko (w ciągu kilkunastu minut) i z reguły największe natężenie bólu osiąga w czasie dwóch pierwszych godzin trwania. Ból migrenowy trwa od 4 do 72 godzin, w przypadku skutecznego leczenia krócej.

Co robić w przypadku wystąpienia objawów migreny?

Mimo że pierwszy w życiu napad migreny może bardzo przestraszyć chorego, migrena nie jest chorobą zagrażającą życiu. Jeżeli u pacjenta występują napadowe bóle głowy o opisanej powyżej charakterystyce, należy zgłosić się do lekarza podstawowej opieki zdrowotnej. Z reguły migrena nie wymaga pilnej interwencji lekarskiej. Jeżeli natomiast do bólu głowy dołączają się zaburzenia świadomości lub przytomności, lub narastający niedowład kończyn, należy pilnie wezwać pogotowie ratunkowe.

Pacjent z już rozpoznaną migreną w przypadku wystąpienia kolejnego bólu głowy powinien jak najszybciej przyjąć lek przeciwbólowy zalecony przez lekarza. Skuteczność leczenia zależy w dużej mierze od szybkości przyjęcia leku i jest największa w przypadku, gdy ból głowy nie zdążył jeszcze osiągnąć maksymalnego natężenia. Chory na migrenę nie powinien więc czekać, licząc, że ból głowy może „przejdzie”.

W jaki sposób lekarz ustala rozpoznanie migreny?

Rozpoznanie migreny zgodnie z obowiązującymi w Polsce kryteriami jest ustalane na podstawie wywiadu, tzn. co najmniej kilkukrotnego występowania bólów głowy o charakterystyce migrenowej. Do rozpoznania migreny nie są konieczne badania dodatkowe, chociaż z reguły wykonywane są badania obrazowe mózgu i ew. EEG w celu wykluczenia innych chorób.

Jakie są metody leczenia migreny?

Leczenie migreny można podzielić na leczenie doraźne napadu bólu głowy oraz leczenie profilaktyczne, które ma doprowadzić do zmniejszenia liczby napadów migreny.

Leczenie doraźne

W leczeniu doraźnym stosuje się leki przeciwbólowe (paracetamol, kwas acetylosalicylowy, niesteroidowe leki przeciwzapalne), pochodne ergotaminy lub tryptany. W przypadku wystąpienia migrenowego bólu głowy lek przeciwbólowy należy przyjąć jak najszybciej. Jeżeli chory nie odczuwa poprawy po jednym rodzaju leków, należy spróbować leku z innej grupy. W przypadku ciężkich migrenowych bólów głowy leczeniem z wyboru są tryptany. Jeżeli bólowi głowy towarzyszą nudności lub wymioty, konieczne może być doraźne podanie leku przeciwwymiotnego (np. metoklopramid), a w przypadku nasilonych wymiotów dożylne podawanie leków.

U chorych, u których napady bólu głowy występują bardzo często i wymagają przyjmowania dużych ilości leków przeciwbólowych, istnieje ryzyko rozwinięcia się bólu głowy z nadużywania leków przeciwbólowych. Jest to trudny do leczenia i bardzo utrudniający funkcjonowanie chorym ból głowy. Dlatego każdy chory na migrenę powinien monitorować liczbę przyjmowanych w miesiącu leków przeciwbólowych, aby nie dopuścić do rozwoju polekowego bólu głowy. Gdy napady migreny są bardzo częste i/lub bardzo uciążliwe dla chorego, należy rozważyć leczenie profilaktyczne.

Lecznie profilaktyczne

Leczenie profilaktyczne migreny polega na codziennym przyjmowaniu leków, które mają zmniejszyć liczbę napadów bólu głowy. Leki stosowane w leczeniu profilaktycznym nie mają działania przeciwbólowego i można je kojarzyć z lekami stosowanymi doraźnie. Leki te nie zaczynają też działać od razu i na ich efekt (tzn. zmniejszenie częstości występowania bólów głowy) niekiedy trzeba poczekać kilka miesięcy. W leczeniu profilaktycznym stosowane są różne grupy leków (np. leki kardiologiczne, takie jak propranolol czy flunaryzyna, leki przeciwpadaczkowe, takie jak kwas walproinowy czy topiramat, czy leki przeciwdepresyjne, takie jak amitryptylina). W przypadku braku skuteczności czy złej tolerancji jednego leku należy go zastąpić innym lekiem o odmiennym mechanizmie działania. Należy pamiętać, że oceny skuteczności leczenia profilaktycznego migreny można dokonać co najmniej po kilku miesiącach regularnego stosowania leku.

Czy możliwe jest całkowite wyleczenie migreny?

Całkowite wyleczenie migreny nie jest możliwe, chociaż u poszczególnych pacjentów częstość występowania napadów migreny jest bardzo różna (od bólów występujących prawie codziennie do kilku epizodów w całym życiu).

Nie jest to jednak choroba zagrażająca zdrowiu i życiu pacjenta, choć może upośledzać jego jakość życia. Osoby, które cierpią na częste napady migrenowego bólu głowy o znacznym nasileniu mogą z powodu migreny gorzej funkcjonować zawodowo i społecznie.

Powikłania w migrenie występują bardzo rzadko i obejmują stan migrenowy (tzn. ból migrenowy o znacznym nasileniu utrzymujący się dłużej, niż 72 godziny) oraz migrenowy udar mózgu, gdy objawy neurologiczne występujące jako aura migrenowa (m.in. zaburzenia widzenia, zaburzenia czucia) utrzymują się ponad tydzień i spowodowane są ogniskiem niedokrwienia w mózgu.

Co trzeba robić po zakończeniu leczenia migreny?

Częstość występowania napadów bólu głowy jest różna u poszczególnych chorych oraz w poszczególnym okresach życia, ale migrena jest chorobą całego życia.

Co robić, aby uniknąć zachorowania na migrenę?

Nie są znane skuteczne sposoby zapobiegania zachorowaniu na migrenę, ale u chorych z migreną znanych jest wiele czynników prowokujących wystąpienie napadu bólu głowy, których unikanie pozwala zmniejszyć ryzyko wystąpienia napadu bólu głowy. Czynniki te mogą się różnić u poszczególnych chorych, a do najczęstszych zalicza się: stres emocjonalny lub wręcz przeciwnie odprężenie po stresie (tzw. weekendowe/wakacyjne bóle głowy), zmiany hormonalne (np. miesiączka u kobiet, przyjmowanie leków hormonalnych), niektóre pokarmy (czekolada, kakao, alkohol, produkty nabiałowe, tłuste potrawy), głód, niedobór snu lub zbyt długi sen, zmęczenie lub duży wysiłek fizyczny, gwałtowne zmiany pogody, pobyt w górach na dużych wysokościach.

Data utworzenia: 28.09.2016
Udostępnij:

Przychodnie i gabinety lekarskie w pobliżu

Leki

Aktualności

  • Nowe możliwości leczenia chorych na SM
    Dobre wiadomości dla chorych na stwardnienie rozsiane. Ministerstwo Zdrowia zrefunduje ważne dla pacjentów leki – alemtuzumab i teryflunomid, które wielu chorym dadzą szansę na poprawę jakości życia. Nowa lista leków refundowanych wejdzie w życie 1 maja.
  • Pies najlepszym przyjacielem seniora?
    Terapię osób z otępieniem i chorobą Alzheimera mogą wspomóc zwierzęta. Lubiany zwierzak może też pomóc w codziennym życiu i zachowaniu dobrego stanu seniorom zdrowym.
  • Dzięki neuroprotezie sparaliżowany mężczyzna może poruszać ręką
    Dzięki specjalnej neuroprotezie sparaliżowany mężczyzna był w stanie samodzielnie wypić kawę i zjeść posiłek, kontrolując ruchy swojej ręki za pomocą sygnałów przesyłanych z mózgu.

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Korzystając ze stron oraz aplikacji mobilnych Medycyny Praktycznej, wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki oraz zgodnie z polityką Medycyny Praktycznej dotyczącą plików cookies